VIS Rating trong báo cáo thị trường trái phiếu quý III/2026 mới đây cho hay giá trị phát hành trái phiếu doanh nghiệp quý III/2026 đạt 172.000 tỷ đồng, tăng nhẹ 9,7% so với cùng kỳ năm ngoái, được thúc đẩy bởi trái phiếu ngân hàng và trái phiếu bất động sản.

Tuy nhiên, đà phục hồi diễn ra không đồng đều.

Về phía trái phiếu ngân hàng, phát hành trái phiếu thường sụt giảm khi các nhà băng chuyển hướng huy động qua chứng chỉ tiền gửi kỳ hạn dài để thu hút nguồn vốn từ nhà đầu tư cá nhân. Ngược lại, phát hành trái phiếu thứ cấp sôi động tại nhóm ngân hàng quốc doanh và một số ngân hàng tư nhân như SACOMBANK nhằm đáp ứng yêu cầu hệ số an toàn vốn.

Trong khi đó, phát hành trái phiếu bất động sản tăng 29%, nhưng chủ yếu tập trung ở một số ít chủ đầu tư như Vinhomes và các công ty có liên quan đến Masterise nhằm huy động vốn cho các dự án quy mô lớn.  

Về lãi suất, lãi suất bình quân phát hành trái phiếu trong quý ở nhóm ngân hàng là khoảng 8,8%, nhóm bất động sản là 11,5%.

Về tình hình chậm trả, VIS Rating ước tính tỷ lệ chậm trả lũy kế 12 tháng đã giảm xuống còn 0,2%, với một trường hợp chậm trả lần đầu trong quý của một tổ chức phát hành trong hệ sinh thái Novaland.

Áp lực trả nợ được đánh giá vẫn hiện hữu đối với các tổ chức phát hành gặp khó khăn, đặc biệt là các công ty trong hệ sinh thái Novaland, do doanh số bán hàng chững lại, lãi suất cao và khả năng tạo dòng tiền hạn chế khiến các tổ chức phát hành này thanh toán chậm các nghĩa vụ đến hạn.

Trong bối cảnh lãi suất duy trì ở mức cao và điều kiện kinh doanh khó khăn, một số tổ chức phát hành khác như CTCP Đầu tư và Du lịch Vạn Hương, CTCP Đầu tư Thương mại SMC... đã gia hạn kỳ hạn trái phiếu thêm 1-2 năm để giảm bớt áp lực tái cấp vốn trong ngắn hạn. 

Một điểm tích cực là tỷ lệ thu hồi nợ lũy kế đã cải thiện đáng kể lên 51,5%, tức tăng 3,8 điểm % so với quý trước, với hơn 11.000 tỷ đồng được hoàn trả cho nhà đầu tư trong quý. Khoản thanh toán này chủ yếu đến các tổ chức phát hành liên quan đến Hưng Thịnh và Sunshine Group, phản ánh sự cải thiện trong việc xử lý chậm trả và khả năng tiếp cận nguồn vốn của một số chủ đầu tư gặp khó khăn. 

Nhìn chung, VIS Rating kỳ vọng hoạt động phát hành sơ cấp sẽ ổn định trong quý cuối năm, được dẫn dắt bởi nhu cầu vốn phục vụ phát triển dự án và tái cấp vốn của các chủ đầu tư bất động sản.

Tuy nhiên, rủi ro tái cấp vốn dự kiến sẽ tiếp tục ở mức cao với khối lượng trái phiếu đáo hạn lớn sắp tới (khoảng 252.000 tỷ đồng trái phiếu đến kỳ đáo hạn trong 12 tháng tiếp theo), trong khi chi phí vốn tăng và thanh khoản hạn chế tiếp tục gây áp lực lên các tổ chức phát hành có hồ sơ tín nhiệm yếu - đặc biệt là những tổ chức phát hành có trái phiếu đã từng chậm trả hoặc tái cấu trúc.