Ba lần cắt giảm trong nửa đầu năm

Ông Mark Zandi, nhà kinh tế trưởng của Moody’s Analytics, dự kiến Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sẽ mạnh tay giảm lãi suất trong nửa đầu năm 2026.

Các yếu tố có thể thúc đẩy Fed hành động quyết liệt bao gồm sự suy yếu của thị trường lao động, triển vọng khó đoán của lạm phát và áp lực chính trị.

HIện tại, thị trường và các nhà hoạch định chính sách dự kiến ngân hàng trung ương Mỹ sẽ chỉ giảm lãi suất một cách khiêm tốn trong năm nay. Tuy nhiên, ông Zandi dự đoán chỉ riêng trong nửa đầu năm, Fed sẽ hạ lãi suất ba lần, mỗi lần 25 điểm cơ bản (bps).

Vị chuyên gia kỳ cựu viết trong báo cáo triển vọng năm 2026: “Nguyên nhân chính thúc đẩy Fed nới lỏng chính sách tiền tệ hơn nữa là sự suy yếu của thị trường lao động, đặc biệt là trong giai đoạn đầu của năm mới.

Các doanh nghiệp cần có thêm thời gian để chắc chắn họ sẽ không phải đối mặt với các cú sốc bất lợi từ chính sách thương mại, nhập cư hay những rủi ro khác. Chỉ đến khi cảm thấy an tâm, doanh nghiệp mới tuyển dụng trở lại.

Từ giờ cho đến khi đó, tốc độ tăng trưởng việc làm sẽ không đủ để ngăn tỷ lệ thất nghiệp đi lên. Và khi tỷ lệ thất nghiệp có xu hướng tăng, Fed sẽ giảm lãi suất”.

Biến số chủ chốt

Dự báo của ông Zandi táo bạo hơn hẳn quan điểm của số đông nhà đầu tư và Fed.

Theo công cụ FedWatch của CME Group, thị trường dự kiến Fed sẽ giảm lãi suất hai lần trong năm 2026, bắt đầu sớm nhất vào tháng 4. Đợt cắt giảm thứ hai được dự báo sẽ diễn ra vào nửa cuối năm, có thể vào tháng 9.

Các nhà hoạch định chính sách có quan điểm còn thận trọng hơn. Biểu đồ dot plot công bố tại cuộc họp chính sách tháng trước báo hiệu các quan chức chỉ dự định hạ lãi suất một lần trong năm nay.

Biên bản cuộc họp đó cho thấy ngay cả đợt cắt giảm 25 bps cuối cùng của năm 2025 cũng được thông qua với tỷ lệ bỏ phiếu sít sao.

Nhưng nhà kinh tế Zandi cho rằng một loạt yếu tố sẽ buộc các quan chức hành động nhanh hơn dự kiến. Một trong những biến số lớn là khả năng Tổng thống Donald Trump thay đổi cán cân quyền lực tại ngân hàng trung ương Mỹ.

Hiện tại, Hội đồng Thống đốc Fed có ba thành viên là người do ông Trump bổ nhiệm, bao gồm ông Christopher Waller, bà Michelle Bowman và ông Stephen Miran. Khi nhiệm kỳ của ông Miran kết thúc vào tháng 1, có thể chủ nhân Nhà Trắng sẽ bổ nhiệm một đồng minh vào ghế trống.

Tiếp theo, nhiệm kỳ chủ tịch Fed của ông Jerome Powell sẽ kết thúc vào tháng 5, mở đường để Nhà Trắng chọn nhà lãnh đạo mới. Và nếu ông Powell quyết định từ bỏ luôn chức vụ thống đốc trước khi nhiệm kỳ kết thúc vào năm 2028, một ghế trống khác sẽ lại xuất hiện.

Ngoài ra, ông Trump cũng đang nỗ lực sa thải Thống đốc Lisa Cook, dù tòa án đang tạm thời ngăn cản ông làm vậy.

Những yếu tố trên đồng nghĩa với việc rất có thể ông Trump sẽ gia tăng ảnh hưởng đối với Ủy ban Thị trường Mở Liên bang (FOMC) - cơ quan ấn định lãi suất của Fed.

Ủy ban bao gồm 12 thành viên, trong đó có 7 người thuộc Hội đồng Thống đốc, chủ tịch Fed chi nhánh New York và 4 trong số 11 chủ tịch khu vực còn lại.

Ông Zandi nhận định: “Ông Trump cũng sẽ gây áp lực để hạ lãi suất. Tính độc lập của Fed sẽ dần dần từ bị bào mòn khi Tổng thống bổ nhiệm thêm thành viên vào FOMC…

Trong bối cảnh kỳ bầu cử Quốc hội giữa kỳ đến gần, áp lực chính trị đối với Fed sẽ càng gia tăng, do các chính trị gia muốn có lãi suất thấp để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế”.

Cuộc họp chính sách tiếp theo của Fed diễn ra trong hai ngày 27 - 28/1. Theo CME Group, thị trường dự đoán khả năng Fed giảm lãi suất tại cuộc họp đó là khoảng 13,8%.