Doanh thu tăng 271%, biên lợi nhuận gộp thu hẹp

Theo báo cáo tài chính hợp nhất quý II/2026, CTCP Thép Pomina (UPCoM: POM) ghi nhận doanh thu thuần 1.711 tỷ đồng, tăng 271% so với cùng kỳ, tương đương gấp 3,7 lần và là mức cao nhất trong nhiều quý trở lại đây.

Động lực chính đến từ thép tiêu thụ trong nước với doanh thu hơn 1.331 tỷ đồng, chiếm gần 78% tổng doanh thu. Doanh thu cung cấp dịch vụ cũng tăng lên gần 103 tỷ đồng, trong khi hoạt động xuất khẩu chỉ đóng góp chưa đến 1 tỷ đồng.

Pomina cho biết các công ty con đã từng bước khôi phục hoạt động sản xuất, giúp sản lượng bán hàng tăng mạnh. Diễn biến này cũng thể hiện qua lượng hàng tồn kho và thành phẩm gia tăng trong kỳ.

Lợi nhuận gộp quý II đạt 131 tỷ đồng, tăng 170%. Tuy nhiên, giá vốn tăng nhanh hơn doanh thu khiến biên lợi nhuận gộp giảm từ 10,5% xuống còn 7,7%.

Quá trình khôi phục hoạt động khiến chi phí bán hàng tăng lên hơn 20 tỷ đồng, chủ yếu do phát sinh thêm chi phí vận chuyển và bốc xếp. Chi phí quản lý doanh nghiệp cũng đạt gần 22 tỷ đồng.

Áp lực lớn nhất tiếp tục đến từ chi phí tài chính. Trong quý II, Pomina phải ghi nhận hơn 192 tỷ đồng chi phí tài chính, tăng 16%, trong đó chi phí lãi vay chiếm gần 188 tỷ đồng. Riêng tiền lãi vay đã cao hơn khoảng 57 tỷ đồng so với toàn bộ lợi nhuận gộp tạo ra trong kỳ.

Ngoài lãi vay ngân hàng, doanh nghiệp còn phát sinh lãi và tiền phạt do chậm thanh toán cho nhà cung cấp. Thu nhập khác cũng giảm do quý II/2025 từng ghi nhận một số khoản thu nhập bất thường nhưng không còn xuất hiện trong kỳ này.

Kết quả, Pomina lỗ sau thuế 146 tỷ đồng trong quý II, thu hẹp 14% so với khoản lỗ 170 tỷ đồng cùng kỳ.

Lũy kế sáu tháng, doanh thu thuần đạt 2.177 tỷ đồng, tăng 46%. Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn lỗ sau thuế hợp nhất gần 328 tỷ đồng; phần lỗ thuộc về cổ đông công ty mẹ là gần 325 tỷ đồng, chỉ cải thiện nhẹ so với cùng kỳ.

Khoản phải trả cho nhóm Vin tăng lên hơn 1.400 tỷ đồng

Sự phục hồi doanh thu của Pomina diễn ra trong bối cảnh doanh nghiệp tăng cường hợp tác với nhóm Vingroup nhằm bổ sung vốn lưu động và đưa các nhà máy trở lại hoạt động.

Trước đó, VinMetal, doanh nghiệp thuộc hệ sinh thái Vingroup, công bố kế hoạch cấp vốn lưu động cho Pomina với lãi suất 0% trong thời hạn tối đa hai năm. Các doanh nghiệp như VinFast, Vinhomes và VinSpeed cũng dự kiến ưu tiên sử dụng sản phẩm thép Pomina.

Đến ngày 31/1/2026, Pomina tiếp tục ký thỏa thuận hợp tác và hỗ trợ vốn lưu động với đối tác thuộc nhóm Vin để khôi phục hoạt động sản xuất tại Nhà máy Pomina 1 và Pomina 2.

Quy mô giao dịch giữa hai bên tăng nhanh trong nửa đầu năm. Khoản phải trả nhóm Vin từ mức không phát sinh vào đầu năm đã tăng lên gần 773 tỷ đồng vào cuối quý I và đạt hơn 1.424 tỷ đồng tại ngày 30/6, tương đương khoảng 14% tổng nợ ngắn hạn của Pomina.

Ở chiều ngược lại, các khoản phải thu liên quan đến nhóm Vin đạt gần 309 tỷ đồng. Trong đó, khoản phải thu khách hàng đối với CTCP Vinhomes là hơn 172 tỷ đồng.

Việc đồng thời phát sinh các khoản phải thu và phải trả cho thấy giao dịch giữa Pomina và hệ sinh thái Vingroup đã mở rộng đáng kể. Tuy nhiên, khoản phải trả cao gấp nhiều lần khoản phải thu, cho thấy nguồn vốn từ nhóm Vin đang đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì vốn lưu động và quá trình tái khởi động sản xuất.

Hàng tồn kho tăng mạnh, hơn 5.700 tỷ đồng tại dự án dở dang

Tại cuối tháng 6, tổng tài sản của Pomina đạt 9.983 tỷ đồng, tăng 13% so với đầu năm. Tài sản ngắn hạn tăng 69%, lên 2.935 tỷ đồng, chủ yếu do các khoản phải thu và hàng tồn kho gia tăng.

Các khoản phải thu ngắn hạn đạt 1.500 tỷ đồng, gần gấp đôi đầu năm. Riêng khoản phải thu thương mại đối với Công ty TNHH Sản xuất và Thương mại Thép Việt, công ty mẹ của Pomina, đạt gần 685 tỷ đồng.

Hàng tồn kho tăng 89%, lên hơn 727 tỷ đồng. Trong đó, thành phẩm thép xây dựng tăng gần 10 lần, đạt 239 tỷ đồng; nguyên vật liệu tăng hơn 5 lần, lên 168 tỷ đồng. Diễn biến này cho thấy Pomina đã tăng dự trữ nguyên liệu và thành phẩm sau khi một phần hoạt động sản xuất được khôi phục.

Tuy nhiên, phần lớn tài sản của doanh nghiệp vẫn nằm tại dự án chưa hoàn thành. Chi phí xây dựng cơ bản dở dang đạt 5.716 tỷ đồng, chiếm hơn 57% tổng tài sản và không thay đổi so với đầu năm.

Toàn bộ khoản mục này liên quan đến dự án lò cao và lò điện EAF luyện phôi thép công suất một triệu tấn mỗi năm tại Khu công nghiệp Phú Mỹ. Dự án chưa được hoàn thành và chưa thể kết chuyển sang tài sản cố định để đưa vào vận hành.

Tại ngày 30/6/2026, vốn chủ sở hữu của Pomina âm gần 948 tỷ đồng, tăng mức âm so với 624 tỷ đồng đầu năm. Lỗ lũy kế đã lên tới 3.809 tỷ đồng, vượt đáng kể vốn góp của chủ sở hữu gần 2.797 tỷ đồng.

Tổng nợ phải trả đạt hơn 10.930 tỷ đồng, cao hơn tổng tài sản. Trong đó, nợ ngắn hạn chiếm hơn 10.211 tỷ đồng, trong khi tài sản ngắn hạn chỉ đạt 2.935 tỷ đồng, tương đương chưa đến 29% nghĩa vụ ngắn hạn.

Tổng dư nợ vay tài chính của Pomina đạt khoảng 5.537 tỷ đồng, gồm 4.818 tỷ đồng vay ngắn hạn và 719 tỷ đồng vay dài hạn. VietinBank là chủ nợ ngân hàng lớn nhất với tổng dư nợ gần 3.294 tỷ đồng, tiếp theo là BIDV, Vietcombank, HDBank và OCB.

Đáng chú ý, chi phí lãi vay đã phát sinh nhưng chưa thanh toán tích lũy lên tới gần 1.869 tỷ đồng, chiếm phần lớn khoản chi phí phải trả ngắn hạn của doanh nghiệp.

Bên cạnh các khoản vay ngân hàng, Pomina vẫn còn nguyên khoản vay 300 tỷ đồng từ CTCP Đầu tư Địa ốc Đại Quang Minh. Khoản vay được ký từ năm 2023, có lãi suất 12% mỗi năm và được bảo đảm bằng 66,7 triệu cổ phần tại Pomina 2.

Một điểm tích cực trong nửa đầu năm là dòng tiền thuần từ hoạt động kinh doanh đạt hơn 536 tỷ đồng, cao gấp gần 5 lần mức 114 tỷ đồng cùng kỳ.

Tuy nhiên, dòng tiền dương không hoàn toàn đến từ lợi nhuận kinh doanh. Trong sáu tháng, Pomina phát sinh gần 338 tỷ đồng chi phí lãi vay nhưng số tiền lãi thực tế đã thanh toán chỉ khoảng 2,4 tỷ đồng. Đồng thời, các khoản phải trả tăng mạnh, đặc biệt là khoản phải trả nhóm Vin hơn 1.424 tỷ đồng.

Nguồn tiền này được sử dụng một phần để giảm dư nợ vay. Pomina đã chi gần 1.042 tỷ đồng trả nợ gốc trong sáu tháng, trong khi số tiền vay mới khoảng 613 tỷ đồng.