Hà Nội dự kiến đầu tư 500km metro từ nay đến 2035, xây dựng tổ hợp công nghiệp đường sắt tại phía Nam

Hạ An 20:42 | 14/05/2026 Doanh Nhân Việt Nam trên Doanh Nhân Việt Nam trên
Chia sẻ
Hà Nội đặt mục tiêu đến năm 2045 có 18 tuyến đường sắt đô thị với chiều dài khoảng 979km và xây dựng tổ hợp công nghiệp đường sắt, quy mô khoảng 250 ha ở phía Nam, thuộc khu vực xã Chuyên Mỹ và xã Ứng Hòa để phát triển đường sắt.

Tại Quyết định Phê duyệt Quy hoạch tổng thể Thủ đô Hà Nội tầm nhìn 100 năm, TP Hà Nội đã đưa ra lộ trình phát triển mạng lưới đường sắt.

Trong đó, về đường sắt tốc độ cao và đường sắt Quốc gia, Thành phố xác định hệ thống này giữ vai trò các trục vận tải hướng tâm cấp quốc gia và quốc tế, kết nối Thủ đô với các vùng trong cả nước và quốc tế, gắn với các đầu mối trung chuyển quy mô lớn.

Hệ thống này nhằm phục vụ hành khách trong nước và quốc tế; hình thành các đầu mối trung chuyển quy mô lớn, gắn với các tổ hợp ga tích hợp đa chức năng như Quy hoạch Tổ hợp ga Ngọc Hồi (cực phía Nam) làm ga đầu mối trung chuyển lớn nhất, tích hợp nhà ga, depot và trạm bảo dưỡng.

Đối với các tuyến đường sắt vùng/liên vùng, Thành phố xác định đây là các tuyến giao thông kết nối trung tâm Hà Nội với các cực tăng trưởng; đô thị thuộc các tỉnh Bắc Ninh, Hưng Yên, Phú Thọ, Ninh Bình, Thái Nguyên,... nhằm tăng cường liên kết vùng và mở rộng không gian phát triển.

Hà Nội cũng dự kiến hình thành các tuyến liên kết giữa các đô thị trong Vùng Thủ đô, các khu công nghiệp, trung tâm logistics và các cực phát triển; được tổ chức theo cấu trúc kết hợp các tuyến hướng tâm và các tuyến vành đai.

Trong đó, các tuyến vành đai đường sắt quốc gia đã được xác lập trong quy hoạch trước sẽ được duy trì và khai thác hiệu quả. Các tuyến vành đai đường sắt liên vùng quy mô lớn hơn, kết nối trực tiếp các cực phát triển và các đầu mối hạ tầng chiến lược, đặc biệt là hệ thống các sân bay được bổ sung.

Các tuyến vành đai giữ vai trò phân luồng vận tải liên vùng, giảm tải cho khu vực đô thị trung tâm và hình thành các hành lang phát triển mới.

Đường sắt đô thị nhanh là các trục xuyên tâm tốc độ cao, kết nối trực tiếp các khu vực phát triển mới với đô thị trung tâm, nâng cao khả năng tiếp cận và rút ngắn thời gian di chuyển trong phạm vi vùng đô thị mở rộng.

Đường sắt đô thị khối lượng lớn và đường sắt nhẹ gồm các tuyến xuyên tâm, tuyến vòng được bố trí theo nguyên tắc kết hợp các tuyến xuyên tâm và các tuyến vành đai, bảo đảm bao phủ mạng lưới và phục vụ hiệu quả các khu vực đô thị.

Hệ thống đường sắt đô thị được xác định là khung giao thông chủ yếu, trực tiếp dẫn dắt mô hình phát triển đa cực, đa trung tâm; tạo nền tảng để phát triển đô thị theo mô hình TOD; một số tuyến/đoạn tuyến kết hợp lưỡng dụng với an ninh - quốc phòng, phòng thủ dân sự.

Xây dựng tổ hợp công nghiệp đường sắt tại phía Nam

Thành phố cũng đặt mục tiêu chuyển đổi công năng ga Hà Nội thành ga trung tâm của tuyến đường sắt đô thị kết hợp không gian thương mại, văn hóa.

Đồng thời, xây dựng tổ hợp công nghiệp đường sắt, quy mô khoảng 250 ha ở phía Nam, thuộc khu vực xã Chuyên Mỹ và xã Ứng Hòa, thành phố Hà Nội phục vụ sản xuất, lắp ráp, bảo trì đầu máy toa xe, nghiên cứu chuyển giao công nghệ, đào tạo nhân lực và nội địa hóa phụ tùng,...

Tổng chiều dài mạng lưới đường sắt dự kiến đạt khoảng khoảng 1.200 km, Trong đó mạng lưới đường sắt đô thị dài khoảng 979km.

Xây dựng gần 1.000km đường sắt đô thị

Đường sắt đô thị Nhổn - Ga Hà Nội. (Ảnh: Báo Giao Thông).

Thành phố dự kiến nghiên cứu kế thừa việc thực hiện theo Nghị quyết 188 ngày 19/02/2025 của Quốc Hội và các quy hoạch đã được phê duyệt gồm 18 tuyến với chiều dài khoảng 979km.

Với giai đoạn 2026 - 2035, Hà Nội đặt mục tiêu nghiên cứu, xây dựng kế hoạch đầu tư khoảng 500km đường sắt đô thị. Trong đó ưu tiên tập trung hoàn thành trước các tuyến trong giai đoạn 2026 - 2030 của Nghị quyết 188/2025/QH15 và tuyến số 1 (Nội Bài - Yên Viên - ga Hà Nội - Ngọc Hồi).

Giai đoạn 2036 - 2045, Hà Nội lên kế hoạch đầu tư hoàn thiện mạng lưới và kéo dài,... với chiều dài khoảng 479km.

Phương án xây dựng cụ thể sẽ được nghiên cứu, xây dựng lộ trình phát triển trong kế hoạch triển khai quy hoạch trên cơ sở đánh giá, xây dựng nguồn lực, xác định các phương thức triển khai đối với từng tuyến.

Đồng thời, các giai đoạn nêu trên có thể triển khai song song đồng thời với những tuyến có điều kiện thuận lợi và có đề xuất của các đối tác có năng lực, cũng như, ứng dụng các giải pháp triển khai, ứng dụng khoa học công nghệ tiên tiến trên thế giới để rút ngắn tối đa tiến độ hoàn thành.

Bên cạnh đường sắt, Thủ đô cũng đặt mục tiêu hình thành hệ thống TOD gắn với đường sắt đô thị được tổ chức tại các ga và đầu mối giao thông quan trọng, hình thành các trung tâm đô thị mật độ cao, đa chức năng, góp phần tái cấu trúc không gian đô thị, nâng cao hiệu quả sử dụng đất và phát triển hệ thống giao thông công cộng.

Việc thực hiện sẽ ưu tiên phát triển mạng lưới theo lộ trình phù hợp với từng giai đoạn, ưu tiên hình thành các tuyến trục chính và các đoạn có nhu cầu vận tải cao, từng bước hoàn thiện mạng lưới toàn diện, đồng bộ.

Cấu trúc không gian TOD Hà Nội được tổ chức theo mô hình trục phát triển động lực - đa trung tâm - vùng chức năng, nhằm dẫn dắt mở rộng đô thị và cân bằng phân bố dân cư, việc làm trong toàn Vùng Thủ đô.

Hệ thống TOD gắn với đường sắt đô thị được tổ chức tại các ga và đầu mối giao thông quan trọng, hình thành các trung tâm đô thị mật độ cao, đa chức năng, góp phần tái cấu trúc không gian đô thị, nâng cao hiệu quả sử dụng đất và phát triển hệ thống giao thông công cộng.

Hà Nội cũng dự kiến phát triển mạng lưới theo lộ trình phù hợp với từng giai đoạn, ưu tiên hình thành các tuyến trục chính và các đoạn có nhu cầu vận tải cao, từng bước hoàn thiện mạng lưới toàn diện, đồng bộ.