PV: Thông tin Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận hòa bình sơ bộ ngày 15/6, ông đánh giá ra sao về sự thay đổi trong tâm lý của giới đầu tư khi một trong những rủi ro địa chính trị lớn nhất đầu năm 2026 dần được tháo gỡ?

Ông  Vũ Minh Đức - Phó Giám đốc Phòng Nghiên cứu và Phân tích Chứng khoán Vietcap (Research Vietcap): Ngay sau thông tin Mỹ và Iran đạt được thỏa thuận hòa bình sơ bộ, thị trường chứng khoán toàn cầu đã có phản ứng tích cực, ví dụ chỉ số Nikkei 225 của Nhật tăng gần 5% trong khi S&P500 của Mỹ tăng gần 2%.

Ngược lại, giá dầu thô giảm mạnh gần 5% và tiếp tục xu hướng sụt giảm những ngày sau đó.

Điều này phản ánh kỳ vọng của giới đầu tư toàn cầu về việc khơi thông dòng chảy dầu mỏ qua eo biển Hormuz, góp phần hạ nhiệt lạm phát và giúp các Ngân hàng trung ương có nhiều dư địa hơn trong việc nới lỏng tiền tệ.

Trong giai đoạn căng thẳng Mỹ - Iran leo thang, dòng tiền trên thị trường chứng khoán đã có sự dịch chuyển như thế nào giữa các nhóm tài sản và các nhóm ngành? Khi rủi ro chiến sự hạ nhiệt, liệu dòng tiền có đang bước vào một chu kỳ tái phân bổ mới?

- Trong giai đoạn căng thằng leo thang tại Trung Đông từ đầu tháng 3 cho tới nay, chỉ số VN-Index chứng kiến một nhịp điều chỉnh mạnh xuống dưới 1.600 điểm rồi lại hồi phục nhanh với sự điều tiết của các cổ phiếu Vingroup (VIC, VHM).

Tuy nhiên, điều dễ nhận ra là dòng tiền vào thị trường dần suy yếu và xu hướng của đa số các cổ phiếu là giảm hoặc tích lũy, phản ánh tâm lý thận trọng của đại bộ phận nhà đầu tư. Chúng tôi cho rằng xu hướng này sẽ thay đổi theo chiều hướng tích cực trong những tháng tới.

Khi rủi ro chiến sự hạ nhiệt, nhà đầu tư sẽ quay trở lại với những kỳ vọng tích cực của thị trường, ví dụ như nền tảng định giá thấp, câu chuyện nâng hạng cũng như kỳ vọng lạm phát và lãi suất hạ nhiệt.

Sự hạ nhiệt của căng thẳng tại Trung Đông có thể tác động như thế nào đến giá dầu, lạm phát, chính sách tiền tệ toàn cầu và từ đó ảnh hưởng ra sao tới chiến lược phân bổ tài sản của nhà đầu tư trong thời gian tới?

- Sự hạ nhiệt tại Trung Đông đã ngay lập tức khiến giá dầu thế giới giảm mạnh, cho đến ngày 17/6 thì cả dầu WTI và Brent đã về dưới mốc 80$/thùng. Điều này sẽ làm giảm chi phí năng lượng và kéo theo lạm phát sẽ hạ nhiệt trong những tháng tới.

Khi lạm phát hạ nhiệt, các Ngân hàng Trung ương, đặc biệt là Fed sẽ chịu ít áp lực hơn đối với khả năng phải tăng lãi suất, ngược lại, tạo nhiều dư địa hơn cho việc nới lỏng tiền tệ trong tương lai.

Tâm lý trú ẩn của dòng tiền về các thị trường phát triển hay những tài sản an toàn cũng có khả năng sẽ thay đổi, tạo điều kiện cho dòng vốn quay trở lại với các thị trường mới nổi hoặc cận biên.

Đối với thị trường chứng khoán Việt Nam, việc tâm lý rủi ro toàn cầu cải thiện có thể tạo ra cơ hội bứt phá cho VN-Index sau giai đoạn tích lũy vừa qua hay không? Xu hướng vận động của thị trường chứng khoán Việt Nam và những nhóm cổ phiếu nào có thể đóng vai trò dẫn dắt nhịp tăng mới của thị trường?

- Chúng tôi kỳ vọng thị trường chứng khoán Việt Nam sẽ khởi sắc hơn trong những tháng cuối năm, thể hiện ở cả điểm số và chất lượng tăng trưởng (độ rộng thị trường và thanh khoản). Triển vọng tăng trưởng kinh tế cao, mức định giá hấp dẫn cùng câu chuyện nâng hạng thị trường theo tiêu chuẩn của FTSE trong tháng 9 tới sẽ là sức hút cho dòng tiền quay trở lại.

Vietcap dự báo VN-Index có thể đạt mốc 1.955 điểm vào cuối năm 2026, đóng góp bởi sự tăng trưởng của các cổ phiếu ngành Tài chính - Ngân hàng, Hàng Tiêu dùng, Bất động sản, Vật liệu, Vận tải hay Năng lượng.

Thỏa thuận hòa bình sơ bộ giữa Mỹ và Iran sẽ mang lại những tác động tích cực như thế nào đối với nền kinh tế Việt Nam trong ngắn và trung hạn, đặc biệt từ nay đến cuối năm 2026, cả ở góc độ trực tiếp và gián tiếp?

- Gián đoạn nguồn cung dầu mỏ qua eo biển Hormuz được tháo gỡ sẽ giúp Việt Nam giảm rủi ro thiếu hụt nguồn cung xăng dầu trong nước, giúp an ninh Năng lượng được cải thiện đáng kể.

Giá dầu giảm kéo theo chi phí nhập khẩu nhiên liệu giảm, giúp các doanh nghiệp vận tải, logistic, sản xuất… giảm sức ép về chi phí đầu vào, tạo hiệu ứng gián tiếp lên giá thành đầu ra và giúp CPI dần hạ nhiệt so với mức đỉnh thiết lập trong Q2/2026.

Lạm phát hạ nhiệt sẽ tạo ra dư địa cho chính sách tiền tệ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

Dù căng thẳng Mỹ - Iran hạ nhiệt, theo ông, những yếu tố rủi ro lớn nhất mà thị trường chứng khoán Việt Nam vẫn phải đối mặt trong thời gian tới là gì? Nhà đầu tư cần lưu ý những yếu tố nào khi định giá lại các doanh nghiệp sau biến cố địa chính trị, đặc biệt trong bối cảnh kỳ vọng tăng trưởng và dòng tiền có thể thay đổi mạnh?

- Rủi ro hiện tại theo chúng tôi là việc Mỹ đang chuẩn bị triển khai một vòng thuế quan mới với các mức đề xuất từ 10% đến 12,5% đối với hàng hóa từ 60 đối tác thương mại, trong đó có Việt Nam. Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ (USTR) đang tiến hành đánh giá, dự kiến sẽ đưa ra phán quyết cuối cùng đối với các mặt hàng chịu tác động vào tháng 7/2026.

Bên cạnh đó, các rủi ro từ việc điều tra theo Mục 301 đối với các chính sách, hành vi về sở hữu trí tuệ và bản quyền cũng tạo ra nguy cơ bị áp thuế trừng phạt lên nhiều mặt hàng.

Tuy nhiên, kể từ khi bị USTR đưa vào danh sách Quốc gia nước ngoài ưu tiên (PFC), Chính phủ Việt Nam đã phản ứng kịp thời với việc triển khai nhiều biện pháp quyết liệt, bao gồm: (1) Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ: Thủ tướng đã chỉ đạo triển khai xử lý vi phạm bản quyền số và vi phạm sở hữu trí tuệ trên toàn quốc, có hiệu lực từ 7/5 đến 30/5/2026, nhằm đóng cửa các trang web bất hợp pháp và thực thi quyền tác giả phần mềm và bản quyền truyền hình; và (2) Tăng cường kiểm soát hải quan: Cục Hải quan đã ban hành chỉ thị khẩn tăng cường kiểm soát chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng hóa vi phạm sở hữu trí tuệ.

Khi những rủi ro địa chính trị toàn cầu dần được tháo gỡ, dòng vốn quốc tế được kỳ vọng sẽ quay trở lại các thị trường mới nổi và cận biên. Theo ông, thị trường chứng khoán Việt Nam đang sở hữu những lợi thế cạnh tranh nào để thu hút dòng vốn ngoại, và đâu là những yếu tố mà các nhà đầu tư quốc tế quan tâm nhất khi đánh giá cơ hội đầu tư tại Việt Nam?

- Theo chúng tôi, thị trường chứng khoán Việt Nam đang sở hữu nhiều yếu tố tích cực để thu hút sự quan tâm của các nhà đầu tư, đặc biệt là các nhà đầu tư nước ngoài. Thứ nhất là tiềm năng tăng trưởng dài hạn ở mức cao khi nền kinh tế Việt Nam mới đang ở giai đoạn đầu của một chu kỳ tăng trưởng mạnh về kinh tế, xã hội với mục tiêu tăng trưởng GDP đạt 2 con số.

Thứ 2 là nền tảng định giá hấp dẫn của thị trường khi mà hệ số P/E của chỉ số VN-Index đang nằm ở dưới mức trung vị 10 năm; nếu không tính nhóm Vingroup thì hệ số này còn ở mức -1 độ lệch chuẩn (-1SD) so với mức trung vị 10 năm.

Thứ ba là một môi trường đầu tư đang từng bước được cải thiện theo tiêu chuẩn Quốc tế với những định hướng, giải pháp thiết thực từ phía các cơ quan quản lý. Kết quả trực tiếp là thị trường chứng khoán Việt Nam sẽ chính thức được FTSE nâng hạng lên nhóm Thị trường mới nổi thứ cấp trong tháng 9 tới và xa hơn là chúng ta đang tiếp tục hoàn thiện để đáp ứng các tiêu chí nâng hạng của MSCI trong những năm tới.

Xin cảm ơn ông về cuộc trao đổi!