Lợi nhuận quý III tăng 19%, NIM cải thiện là điểm sáng

Theo báo cáo tài chính quý III/2026, Ngân hàng TMCP Quốc tế Việt Nam (VIB) ghi nhận thu nhập lãi thuần trong quý đạt 4.781 tỷ đồng, tăng 15% so với cùng kỳ nhờ sự cải thiện của lợi suất tài sản sinh lãi. 

Nguồn thu ngoài lãi cũng tăng tích cực với hoạt động thanh toán mang về 495 tỷ đồng, tăng 63% so với cùng kỳ; hoạt động banca mang về 484 tỷ đồng, tăng 115%; thu hồi nợ xấu ngoại bảng đạt 700 tỷ đồng, tăng 61% và tích cực hơn dự báo dù diễn biến thị trường BĐS và lãi suất không thuận lợi cho việc thanh lý tài sản bảo đảm. 

Tổng thu nhập hoạt động quý III theo đó đạt hơn 6.100 tỷ đồng, tăng 12% so với cùng kỳ.

Nhờ động lực từ nguồn thu, lợi nhuận trước thuế quý III đạt hơn 2.400 tỷ đồng, tăng 19% so với cùng kỳ năm ngoái và vượt 23% so với dự phóng của Chứng khoán Rồng Việt (VDSC) trong báo cáo gần đây. Tuy nhiên, chất lượng tài sản giảm khiến chi phí tín dụng cao hơn 43% so với dự báo.

Lũy kế 9 tháng, ngân hàng lãi trước thuế 7.591 tỷ đồng, tăng gần 8% so với cùng kỳ và hoàn thành 72% dự phóng lợi nhuận của VDSC là 10.500 tỷ đồng (dự phóng này thấp hơn mục tiêu lợi nhuận mà ban lãnh đạo ngân hàng đưa ra là khoảng 11.550 tỷ đồng).

Điểm tích cực trong kết quả kinh doanh quý III/2026 của VIB là NIM quý (quy năm) tăng 0,2 điểm % so với quý trước, đạt 3,3% nhờ sự cải thiện của lợi suất cho vay KH (+0,2 điểm %) và lợi suất đầu tư trái phiếu (+1 điểm %), đưa lợi suất tài sản tăng 0,3 điểm %, tăng nhanh hơn mức tăng 0,1 điểm % của chi phí vốn.

Cụ thể, tại cuối quý III, dư nợ cho vay khách hàng tại VIB đạt hơn 411.000 tỷ đồng, tăng 7,7% so với đầu năm (hết quý II tăng 4%). Cho vay khách hàng doanh nghiệp là động lực tăng trưởng tín dụng, tăng 27,8% so với đầu năm trong khi cho vay bán lẻ vẫn giảm nhẹ. 

Xét theo lĩnh vực, tăng trưởng tín dụng trong kỳ được tiếp sức bởi cho vay kinh doanh BĐS (+48% so với đầu năm), cho vay xây dựng (+84%), vận tải kho bãi (+24%), hoạt động tài chính ngân hàng (+16%)...

Về kỳ hạn, dư nợ tăng thêm trong kỳ tập trung ở kỳ hạn trung và dài, với tổng dư nợ trung dài hạn tăng 10% so với đầu năm, hỗ trợ NIM cải thiện.

3.000 tỷ đồng nợ xấu hình thành ròng trong quý III

Bên cạnh điểm sáng về NIM và tín dụng, nhóm phân tích VDSC cũng lưu ý về diễn biến chất lượng tài sản tại VIB.

Trong quý III, quy mô nợ xấu hình thành ròng tại VIB ở mức 3.000 tỷ đồng, tăng 120% so với quý II. VDSC cho hay đây là mức nợ xấu hình thành ròng theo quý cao nhất kể từ quý I/2023 tại nhà băng này. Tỷ lệ nợ xấu cộng xóa nợ (PV ước tính) ở mức 3,56%.

Cùng đó, quy mô nợ nhóm 2 tiếp tục tăng 13% so với quý trước, đưa chi phí trích lập dự phòng tăng 48% so với quý II và 64% so với cùng kỳ. Tỷ lệ bao phủ nợ xấu giảm về mức 42%, đưa VIB vào nhóm có bộ đệm dự phòng mỏng trong hệ thống.

Trong khi lợi nhuận quý III của VIB vượt kỳ vọng nhờ NIM cải thiện và thu ngoài lãi mở rộng, VDSC đánh giá chất lượng lợi nhuận chưa bền vững khi hơn một nửa thu nhập ngoài lãi đến từ thu hồi nợ xấu ngoại bảng (700 tỷ đồng), nguồn thu đột biến trong kỳ.

Việc chi phí trích lập dự phòng tăng mạnh cũng hấp thụ phần lớn mức tăng của lợi nhuận hoạt động kinh doanh trước dự phòng.

Trong quý cuối năm, VDSC dự báo NIM của VIB sẽ đi ngang ở mức 3,3% nhờ dư địa hạn mức tín dụng còn 4,5% (tính trên hạn mức cả năm khoảng 12,2% ) và áp lực thanh khoản không lớn (LDR quý III ước tính 77 -78% và SMLR ~30%). Ở phía nguồn thu ngoài lãi, các mảng thu hồi nợ ngoại bảng và thu phí hoạt động dịch vụ tiếp tục là động lực.

Để hoàn thành dự phóng lợi nhuận 10.500 tỷ đồng như kỳ vọng của VDSC, VIB sẽ cần lãi khoảng 2.900 tỷ đồng trong quý IV, tăng 42% so với cùng kỳ. "Mục tiêu này khá thách thức trong bối cảnh lợi nhuận phải chịu áp lực từ chi phí trích lập dự phòng", nhóm phân tích nhận định.