Ngày 10/9, Triển lãm và Diễn đàn Công nghệ chiến lược TechFuture 2026 khai mạc tại Trung tâm Triển lãm Việt Nam (VEC), Đông Anh, Hà Nội. Sự kiện diễn ra trong hai ngày 10-11/9, với chủ đề “Công nghệ chiến lược dẫn dắt tương lai”.

Chương trình do Mạng lưới Vietnam Innovation Hub (VIH) phối hợp cùng Hiệp hội Ô tô, Xe máy, Xe đạp Việt Nam (VAMOBA), Liên hiệp các quốc gia khởi nghiệp (UNUP), Trung tâm Hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo quốc gia Việt Nam (NSSC) và Global Expo tổ chức.

Khác với một triển lãm thuần túy giới thiệu sản phẩm, TechFuture 2026 đặt trọng tâm vào khả năng ứng dụng, thương mại hóa và mở rộng quy mô của các công nghệ do doanh nghiệp Việt phát triển. Đây cũng là nơi kết nối doanh nghiệp công nghệ với nhà đầu tư, viện nghiên cứu, chuyên gia và cơ quan quản lý.

Từ công nghệ nhập khẩu tới năng lực nội sinh

Phát biểu tại lễ khai mạc, ông Trần Xuân Đích, Phó Cục trưởng Cục Khởi nghiệp và Doanh nghiệp công nghệ, Bộ Khoa học và Công nghệ, cho rằng việc xây dựng năng lực công nghệ nội sinh ngày càng trở nên cấp thiết trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ toàn cầu gia tăng.

Theo ông Đích, các hoạt động triển lãm, pitching và kết nối chuyên gia có thể tạo thêm cơ hội để doanh nghiệp kiểm chứng mô hình, hoàn thiện sản phẩm, tiếp cận vốn cũng như tìm kiếm đối tác trên thị trường.

Với lĩnh vực giao thông, ông Phạm Cường, Chủ tịch VAMOBA, cho biết chuyển đổi số và chuyển đổi xanh được xác định là hai trụ cột phát triển của hiệp hội trong nhiệm kỳ 2025-2030.

Theo định hướng được VAMOBA đưa ra, xe điện có thể chiếm khoảng 40% sản lượng vào năm 2030, trước khi hướng tới mục tiêu 100% sản phẩm là xe điện thân thiện với môi trường vào năm 2035.

Đáng chú ý, Quyết định 21/2026/QĐ-TTg về Danh mục công nghệ chiến lược và Danh mục sản phẩm công nghệ chiến lược quốc gia được kỳ vọng tạo thêm khung định hướng cho hoạt động nghiên cứu, đầu tư và ứng dụng công nghệ của doanh nghiệp.

Trong đó, các nhóm công nghệ số, robot và tự động hóa, năng lượng, vật liệu tiên tiến có mức độ liên hệ trực tiếp với quá trình điện hóa phương tiện và chuyển đổi xanh của ngành giao thông.

Ở góc độ đầu tư, ông Kiều Công Thược, Chủ tịch Hội đồng Quản trị Quỹ Khởi nghiệp Sáng tạo Việt Nam (VNFund), cho rằng doanh nghiệp và các quỹ đầu tư cần đóng vai trò cầu nối giữa nghiên cứu khoa học và thị trường.

Theo ông, việc tạo điều kiện cho các nhà khoa học, kỹ sư trẻ tiếp cận công nghệ tiên tiến và đưa kết quả nghiên cứu vào sản xuất sẽ quyết định khả năng tham gia sâu hơn của Việt Nam vào chuỗi giá trị công nghệ toàn cầu.

Bài toán thương mại hóa công nghệ

Một trong những nội dung đáng chú ý tại TechFuture 2026 là phiên pitching với sự tham gia của 8 doanh nghiệp công nghệ trước hội đồng gồm đại diện quỹ đầu tư, viện nghiên cứu và cơ quan quản lý.

Thay vì chỉ đánh giá tính mới của giải pháp, các doanh nghiệp phải trả lời những câu hỏi sát hơn với thị trường như quy mô nhu cầu, lợi thế công nghệ, mô hình kinh doanh, khả năng nhân rộng và triển vọng thương mại hóa.

Các giải pháp được trình bày trải rộng từ năng lượng, robot và trí tuệ nhân tạo đến y tế, chăm sóc người cao tuổi và xử lý môi trường. Điều này cho thấy khái niệm “công nghệ chiến lược” đang được doanh nghiệp tiếp cận không chỉ dưới góc độ nghiên cứu mà ngày càng gắn chặt với khả năng tạo doanh thu và hình thành thị trường.

Ở lĩnh vực xe điện, Công ty TNHH PSG Năng lượng Việt Nam, hoạt động với thương hiệu VPS-ion, lựa chọn phát triển hạ tầng năng lượng thay vì tham gia trực tiếp vào sản xuất phương tiện.

Doanh nghiệp thành lập năm 2025 và hiện giới thiệu đang sở hữu nhà máy khoảng 5.000 m2 tại Ninh Bình, có khoảng 100 đối tác và đã triển khai 50 dự án.

Mô hình của VPS-ion tập trung vào ba cấu phần gồm pin, hệ thống quản lý pin (BMS) và mạng lưới trạm đổi pin.

Định hướng này cho thấy doanh nghiệp muốn tham gia vào mắt xích hạ tầng dùng chung của thị trường xe điện, thay vì phụ thuộc vào một thương hiệu phương tiện riêng biệt.

Trong bối cảnh nguồn pin lithium trong nước vẫn phụ thuộc đáng kể vào nhập khẩu, việc phát triển năng lực về pin, BMS và hạ tầng đổi pin có thể trở thành một trong những mắt xích quan trọng nếu thị trường xe điện tiếp tục mở rộng trong những năm tới.

Trong lĩnh vực robot, Naiscorp Robotics giới thiệu nền tảng công nghệ lõi URP - Universal Robot Platform, được phát triển trên nền tảng nghiên cứu về trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn và robot.

Theo giới thiệu của doanh nghiệp, một robot lễ tân AI đã được triển khai tại Agribank. Sản phẩm của Naiscorp cũng xuất hiện tại CES Las Vegas vào tháng 1/2026.

Doanh nghiệp cho biết đã nhận được thư bày tỏ ý định hợp tác cho 1.000 robot, với tổng giá trị dự kiến khoảng 10 triệu USD.

Một hướng phát triển khác của Naiscorp là Healthmate, robot đồng hành dành cho người cao tuổi tại gia. Sản phẩm được xây dựng cho thị trường chăm sóc người cao tuổi, lĩnh vực được dự báo mở rộng nhanh khi xu hướng già hóa dân số ngày càng rõ nét.

Theo dự báo của Tổ chức Y tế Thế giới, số người từ 60 tuổi trở lên trên toàn cầu có thể đạt khoảng 1,4 tỷ vào năm 2030. Quy mô dân số này đang mở ra thị trường lớn cho các công nghệ hỗ trợ sức khỏe, theo dõi và chăm sóc tại nhà.

Công nghệ môi trường tìm đầu ra trong bệnh viện

Một hướng thương mại hóa khác được giới thiệu tại sự kiện đến từ M.I.U Hub và VMinTech với hệ sinh thái xử lý không khí, bề mặt và môi trường.

Giải pháp kết hợp ba nhóm công nghệ gồm quang xúc tác PCO, điện phân không màng ngăn để sản xuất dung dịch khử khuẩn tại chỗ và đèn UV-C bước sóng 222 nm.

Theo công bố của doanh nghiệp, hệ thống này đã được triển khai tại hơn 150 bệnh viện với trên 500 dự án, trong đó có một số bệnh viện tuyến trung ương.

So với các công nghệ còn ở giai đoạn thử nghiệm, việc đã được triển khai thực tế tại các cơ sở y tế cho thấy nhóm giải pháp này đang tiến gần hơn tới bài toán thị trường và khả năng nhân rộng.

Từ trình diễn công nghệ tới hình thành thị trường

Các giải pháp xuất hiện tại TechFuture 2026 cho thấy doanh nghiệp Việt đang dịch chuyển từ cách tiếp cận “nghiên cứu sản phẩm” sang xây dựng hệ sinh thái và mô hình kinh doanh dựa trên công nghệ.

Đối với pin và xe điện, mục tiêu không chỉ nằm ở sản phẩm pin mà còn mở rộng sang BMS và hạ tầng đổi pin. Với robot, thị trường mục tiêu được mở từ dịch vụ ngân hàng tới chăm sóc sức khỏe. Trong lĩnh vực môi trường, công nghệ được gắn trực tiếp với nhu cầu vận hành của bệnh viện.

Điểm chung của các mô hình này là bài toán công nghệ ngày càng gắn với quy mô thị trường, hiệu quả đầu tư và khả năng triển khai thực tế.

Ngày 11/9, TechFuture 2026 dự kiến tiếp tục với tọa đàm “Kết nối Doanh nghiệp Công nghệ Chiến lược Việt Nam”, các hoạt động ký kết hợp tác và lễ trao Cúp TechFuture - Strategic Technology Cup 2026.