Với một xã hội theo văn hóa Á Đông và nền kinh tế đang trong giai đoạn phát triển như ở Việt Nam, câu chuyện kế thừa rất được xem trọng. Nếu con cháu không đủ khả năng hoặc không hứng thú việc kế nghiệp gia đình, các ông bà chủ thường chọn phương án bán công ty thay vì thuê Giám đốc điều hành và mình chỉ đóng vai trò giám sát, như ở nước ngoài.

‎Câu chuyện kế thừa ở Việt Nam đã diễn ra từ lâu, rõ rệt nhất là trong lĩnh vực bất động sản và ngân hàng. 

‎Trong tất cả, Việt Nam cũng đã có vài gương kế thừa thành công, tức vừa phải nắm trọng trách - có thực quyền và dẫn dắt được doanh nghiệp phát triển lớn mạnh hơn bố mẹ. Theo đó, bốn gương thành công tiêu biểu có thể kể đến là ông Trần Hùng Huy - ACB, bà Đặng Huỳnh Ức My - Thành Thành Công, bà Lê Thị Hoàng Yến – Mường Thanh, bà Vưu Lệ Quyên – Biti’s.

‎Đặc điểm đầu tiên của quá trình kế thừa tại Việt Nam là sự khác biệt giữa hai miền Nam Bắc. ‎

Trong khi ở miền Bắc, quá trình kế thừa được các ông bà chủ chuẩn bị rất sớm, hầu hết thế hệ F2 sẽ đi thẳng từ nhà trường đến công ty của bố mẹ và rất cởi mở với truyền thông. Ví dụ như Tân Hoàng Minh, T&T, mới nhất là Vingroup. Ở miền Bắc, rất hiếm doanh nghiệp tư nhân có tiếng bán mình vì không có ai kế nghiệp.

Ngược lại, rất nhiều thế hệ F2 ở miền Nam ra ngoài làm việc ở các Tập đoàn nước ngoài hoặc startup, trước khi chịu đầu quân cho công ty bố mẹ. Hơn nữa, hầu hết F2 của các công ty đầu ngành tại miền Nam không thích xuất hiện trước truyền thông, kể cả khi đã leo lên những vị trí tương đối quan trọng trong doanh nghiệp gia đình. 

Bên cạnh đó, đã có nhiều ông bà chủ công ty tầm trung tại miền nam đã quyết định bán chuyển nhượng công ty vì không có nhân tuyển phù hợp kế thừa gia nghiệp. 

Một đặc điểm đáng chú ý nữa tại Việt Nam, rất hiếm F2 được ngồi lên vị trí CEO hoặc Chủ tịch ngay lập tức mà sẽ được rèn luyện từ tư bằng ba cách. 

Trường hợp đầu tiên, F2 sẽ thành lập các công ty riêng hoặc startup có sản phẩm/dịch vụ có thể khai thác tài nguyên từ công ty gia đình hoặc bán hàng cho hệ sinh thái của công ty gia đình. Trường hợp thứ hai, F2 sẽ đến công ty và bắt đầu ở những vị trí không cao cũng không thấp, rồi thăng tiến từ từ. Trường hợp thứ ba là công ty gia đình sẽ mở thêm công ty hoặc đầu tư thêm mảng mới để các F2 thử sức trước khi nắm trọng trách. 

Việc kế thừa ở Vingroup, Thaco, PNJ và Thiên Long đang gần về đích‎

Trong 2025, sự kiện nổi bật nhất ở câu chuyện kế thừa chính là sự xuất hiện thường xuyên trên truyền thông của những người con ruột và con dâu của nhà Vingroup.

Theo đó, ông Phạm Nhật Vượng và bà Phạm Thu Hương có con trai cả là Phạm Nhật Quân Anh – vợ Bùi Lan Anh, con gái Phạm Nhật Minh Anh, con trai út Phạm Nhật Minh Hoàng – vợ Nguyễn Phương Nhi. 

‎Để chuẩn bị cho quá trình kế thừa ở Vingroup, vợ chồng ông Phạm Nhật Vượng cùng Tập đoàn đã mở mới hoặc góp vốn đầu tư một loạt mảng kinh doanh mới cho các con trổ tài. 

Kể từ đầu năm đến này, trong hệ sinh thái của VinGroup liên tục xuất hiện những cái tên mới như Vinspace, VinMetal – sản xuất thép, VinEnergo – sản xuất điện, VinSpeed – đường sắt, VinRobotics – người máy, VinDynamics – người máy, VinMotion – người máy, V-Film – sản xuất và phát hành điện ảnh/chương trình truyền hình/âm nhạc, Vin New Horizon…

Không chỉ ở Vingroup, mà ở nhiều tập đoàn đầu ngành khác như Thaco, PNJ, Thiên Long…thế hệ F2 đã xuất hiện ở Ban lãnh đạo công ty.

Ông Trần Bá Dương – Chủ tịch Thaco và vợ là bà Viên Diệu Hoa có ba người con là Trần Viên Ngọc Trân, Trần Viên Ngọc Oanh và con trai Trần Bá Trường Hải. 

Con gái trưởng Trần Viên Ngọc Trân từng được South China Morning Post gọi tên trong danh sách “Crazy Rich Asians” ở Việt Nam và là một influencer tầm trung ở thị trường quốc tế. Trong vài năm gần đây, bà Ngọc Trân cùng mẹ còn thành lập công ty ở nhiều lĩnh vực khác nhau. Ví dụ như Công ty TNHH Atrium Design and Build (ATRIUM) ra mắt vào 2019 với bà Trần Viên Ngọc Trân vừa là Nhà sáng lập vừa là Giám đốc sáng tạo.

Con gái thứ hai Trần Viên Ngọc Oanh hiện là Phó Tổng giám đốc Thiso Retail, phụ trách mảng bán lẻ của tập đoàn Thaco. Con trai út Trần Bá Trường Hải chưa từng chính thức xuất hiện trước truyền thông, nhưng có lần ông Trần Bá Dương tiết lộ là anh đã vào Thaco làm việc và hiện đang công tác tại Khu công nghiệp Chu Lai.

Câu chuyện kế thừa ở PNJ cũng đang diễn ra khá chậm rãi. Bà Cao Thị Ngọc Dung có ba người con gái lần lượt là Trần Phương Ngọc Thảo, Trần Phương Ngọc Giao và Trần Phương Ngọc Hà. 

‎Trần Phương Ngọc Thảo (sinh năm 1984) sở hữu 8.815.253 cổ phiếu (viết tắt: cp) PNJ, tương ứng 2.61% vốn; Trần Phương Ngọc Giao sở hữu tổng 9.667.814 cp, tương ứng 2,86% vốn; Trần Phương Ngọc Hà sở hữu 12.266.666 cp, tương ứng 3.63%.

Năm 2019, bà Trần Phương Ngọc Thảo đã về làm việc cho công ty gia đình và hiện đang nắm giữ chức vụ Tổng Giám đốc công ty TNHH MTV Chế tác và Kinh doanh Trang sức PNJ (PNJP). Theo Báo cáo tình hình quản trị công ty năm 2024, bà Ngọc Giao là thành viên Hội đồng thành viên công ty con của PNJ. Hiện CEO của PNJ là ông Lê Trí Thông và ông bắt đầu đảm nhiệm vị trí này từ 2018. ‎

Quá trình kế thừa của Thiên Long cũng khá tương tự PNJ. Ông Cô Gia Thọ và vợ là bà Trần Thái Như có hai người con là Cô Trần Dinh Dinh và Cô Trần Cơ Nguyên. Vào tháng 4/2025, hai người con của ông Cô Gia Thọ đã được bầu vào thành viên HĐQT Thiên Long, thay thế cho bà Trần Thái Như và bà Cô Ngân Bình (em của ông Cô Gia Thọ). 

Cô Trần Dinh Dinh đang quản lý CTCP Clever World – một công ty con của Thiên Long và kết quả kinh doanh gần đây của Cleve World không lạc quan lắm. Cô Trần Cơ Nguyên (sinh 1998) là thành viên của đội bóng rổ Cantho Catfish. 

‎Hiện tại, CEO của Thiên Long là bà Trần Phương Nga. Mới đây, Thiên Long cũng đã công bố về việc sáp nhập với công ty đến từ Nhật Bản là Kokuyo. 

Hành trình kế thừa của Masan, Vietjet hay KIDO đang trong giai đoạn đầu tiên

Khác với những cái tên kể trên, câu chuyện thừa kế ở Masan, Vietjet lẫn KIDO vẫn chưa rõ ràng. 

Ông Nguyễn Đăng Quang và vợ Nguyễn Hoàng Yến có ba người con là Nguyễn Yến Linh, Nguyễn Thùy Linh và Nguyễn Đăng Linh. Chưa có thông tin về việc ba người con của ông Nguyễn Đăng Quang làm việc cho Masan.

Vào 11/2024, bà Nguyễn Yến Linh đã hoàn tất việc mua gần 8,5 triệu cổ phiếu MSN trên tổng số 10 triệu đơn vị đã đăng ký mua trước đó. Dựa trên diễn biến giá của cổ phiếu MSN ở thời điểm đó, ước tính bà Nguyễn Yến Linh đã phải chi khoảng 600 - 660 tỷ đồng để mua vào lượng cổ phiếu trên.

Bà chủ Vietjet Air Nguyễn Thị Phương Thảo và chồng là Nguyễn Thanh Hùng có 4 người con, bao gồm: Nguyễn Phước Hùng Anh Victor (Tommy Nguyễn), Nguyễn Phước Thái Hùng, Nguyễn Phước Thảo Anh Amy, Nguyễn Thái Quốc Hùng Alan. Trong tất cả, chỉ mỗi Tommy Nguyễn đã xuất hiện trước truyền thông và gần đây thường xuyên tháp tùng mẹ đi tham dự sự kiện hoặc công tác. 

Tommy Nguyễn cũng là Nhà sáng lập của startup Swift 247, hoạt động trong ngành logistics, chuyển phát. Vào tháng 9/2020, trong quá trình tái cơ cấu, Swift 247 trở thành một thành viên của Vietjet. Theo công bố thông tin định kỳ của Vietjet vào ngày 28/1/2025, Tommy Nguyễn đang sở hữu 69.145 cổ phiếu VJC, chiếm 0,01% vốn điều lệ. 

Cũng như bà chủ Vietjet, con gái đầu tiên của ông chủ KIDO – Trần Lệ Nguyên tên Trần Tuyết Vân vẫn còn khá trẻ. Năm 2021, khi lần đầu tiên xuất hiện trước truyền thông và được trao trọng trách làm Tổng Giám đốc của chuỗi trà – cà phê Chuk, Trần Tuyết Vân mới 25 tuổi. Tuy nhiên, không may mắn khi Chuk là một dự án đầu tư thất bại của KIDO và chỉ sau một năm ra mắt chuỗi, Tập đoàn đã rút lại vốn. 

Ông Trần Lệ Nguyên và vợ là bà Vương Ngọc Xiềm có ba người con, gồm hai gái và một trai. Con gái thứ hai của ông Trần Lệ Nguyên sau khi tốt nghiệp cũng đang có một vài dự án startup nhỏ. 

Cũng trong năm 2025, lần đầu tiên tên của con trai ông Đoàn Nguyên Đức là Đoàn Hoàng Nam gắn với tên công ty Hoàng Anh Gia Lai. Vào tháng 8/2025, ông Đoàn Hoàng Nam đã lần đầu đăng ký mua 27 triệu cổ phiếu HAG. 

Ông Đoàn Nguyên Đức và bà Hoàng Thị Ngọc Bích có 3 người con là Đoàn Hoàng Anh, Đoàn Hoàng Nam và Đoàn Hoàng Nam Anh. Theo chia sẻ của ông Đoàn Nguyên Đức, cả ba đều đi du học ở Singapore từ nhỏ và vợ ông đã qua theo để chăm sóc. Còn ông thì bay qua lại giữa Việt Nam và Singapore trong thời gian dài. 

Con gái đầu tiên là Đoàn Hoàng Anh (sinh 1990) dù không đến làm việc ở công ty ba mà đầu quân cho các tổ chức tài chính quốc tế, song đã nhiều lần đăng ký mua cổ phiếu của Tập đoàn. Bà cũng là người đã góp vốn với con trai “bầu Thắng” – Võ Quốc Lợi để mở chuỗi cà phê Ông Bầu. Tuy nhiên, người điều hành chính của cà phê Ông Bầu là bà Trần Thị Kim Oanh.

‎Hiện bà Đoàn Hoàng Anh sở hữu 13 triệu cổ phiếu HAG, chiếm 1,23% vốn Hoàng Anh Gia Lai. Còn nếu tính tổng, thì ba cha con bầu Đức đang nắm 34,98% cổ phần Hoàng Anh Gia Lai. Với việc Tập đoàn Hoàng Anh Gia Lai còn nợ nần, thì việc kế thừa của thế hệ F2 vẫn rất xa xôi. 

‎Nhiều doanh nghiệp tầm trung ở miền Nam đang vô duyên với chuyện kế thừa

‎Vào tháng 11/2025, bà Phạm Thị Huân – Nhà sáng lập Ba Huân tiết lộ với truyền thông là đã bán hết cổ phần cho đối tác, khi thông tin công ty Ba Huân bị Hải quan cưỡng chế bằng biện pháp dừng thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu, vì nợ thuế hơn 51 tỷ đồng. 

‎Với những ai theo dõi và quen biết bà Ba Huân, thì thông tin này không bất ngờ, vì trong quá khứ bà đã nhiều lần cho biết là gia đình không có ai thừa kế được công ty. 

‎Bà Ba Huân có vài người con, nhưng vì nhiều lý do khác nhau, không người con nào của bà phù hợp với việc thừa kế doanh nghiệp. Bà cũng có đông anh chị em, nhưng anh chị em của bà lại không ai đủ khả năng điều hành và phát triển Ba Huân trong tương lai.

‎Về giấy tờ, pháp lý công ty đã đổi chủ, đổi người đại diện pháp luật, bà Phạm Thị Huân không còn quyền điều hành, chỉ giữ vai trò Chủ tịch HĐQT danh dự. Tuy nhiên, người sáng lập thương hiệu Ba Huân cũng cho biết phía đối tác vẫn chưa trả tiền bán công ty cho bà với số tiền khá lớn.

‎Tháng 3/2022, bà Phạm Thị Huân cũng từng xác nhận với truyền thông rằng đã bán lại 25% cổ phần Ba Huân cho một đối tác trong nước. Bên nhận chuyển nhượng được tiết lộ là Trần Việt Hưng (sinh 1985 ) và các thành viên trong gia đình ông. 

Vào 10/2023, ông Vũ Phước Thọ - Nhà sáng lập công ty Thọ Phát đã cho biết lý do chuyển nhượng doanh nghiệp cho KIDO là vì “không có người thừa kế”.

‎“Không giấu gì mọi người, tôi có hai đứa con – một trai và một gái. Con gái của tôi hiện đang làm một chuỗi nhà hàng - cũng giỏi lắm, nhưng nó không muốn tiếp quản công việc kinh của tôi. Trong khi con trai của tôi chỉ mê thể thao và cũng không thích theo ba làm bánh bao. Hơn nữa, tôi năm nay cũng đã 61 tuổi, đã đến lúc phải chuẩn bị cho việc nghỉ hưu”, ông Vũ Phước Thọ cho biết.

‎Con gái của Nhà sáng lập Vũ Phước Thọ tên là Vũ Lê Hoàng Trúc – sinh năm 1986. Hoàng Trúc hiện là bà chủ của công ty TNHH Baoz chuyên về ẩm thực Hong Kong với 2 thương hiệu nhà hàng là Baoz Dimsum và Baoz Hotpot. 

‎Năm 2022, Phúc Long đã hoàn tất việc chuyển nhượng 85% cổ phần cho Masan với giá 270 triệu USD. Lý do khiến ông Lâm Bội Minh bán đứt Phúc Long là vì ông cũng không có người kế nghiệp.

‎Ông Lâm Bội Minh có một người con trai. Trước khi bán cho Masan, ông Lâm Bội Minh từng thuê người quản lý chuỗi Phúc Long, nhưng mọi chuyện không suôn sẻ. Hiện ông Lâm Bội Minh không còn quản lý hoặc nằm trong Ban điều hành của Phúc Long mà đã chuyển sang lĩnh vực bất động sản. 

‎Những gương thừa kế thành công ở Đông Nam Á

‎Tại Đông Nam Á, “con hơn cha là nhà có phúc” có thể dùng để nói về gia tộc Chearavanont – chủ của Charoen Pokphand (C.P Group). C.P Group được sáng lập bởi ông Chia Ek Chor cùng em trai là Chia Jin Hyang. 

‎Sau khi hoàn tất quá trình học tập tại Hồng Kông và Trung Quốc, ông Dhanin Chearavanont – con trai út của ông Chia Ek Chor trở về Thái Lan để gia nhập công ty gia đình. Dưới triều đại của ông Dhanin Chearavanont, C.P Group đã lớn mạnh vượt bậc, không chỉ làm bá chủ trong lĩnh vực nông nghiệp ở Thái Lan mà còn bánh trướng qua nhiều nước châu Á khác. 

‎Năm 2017, ông chính thức nhường lại chức Chủ tịch C.P Group cho con trai đầu Soopakij Chearavanont, trong khi con trai thứ hai là Suphachai Chearavanont giữ vai trò CEO. 

‎Việc chuyển giao quyền lực diễn ra trong bối cảnh C.P tiếp tục mở rộng sang nhiều lĩnh vực mới như đầu tư tài chính, logistics, năng lượng tái tạo và công nghệ. Dù không còn điều hành trực tiếp, tỷ phú Dhanin vẫn giữ vai trò Chủ tịch danh dự và cố vấn chiến lược cho Hội đồng quản trị.

‎Hiện tại, thế hệ F4 của gia tộc này cũng dần tiến vào vũ đài kinh doanh. Tiêu biểu là cháu trai của ông Dhanin - Korawad Chearavanont, anh là Nhà sáng lập startup công nghệ Amity Corp, chuyên cung cấp chatbot và giải pháp AI cho doanh nghiệp. Công ty này đã huy động thành công 60 triệu USD trong vòng gọi vốn do Insight Partners dẫn đầu, với khách hàng chủ lực là các công ty con của chính C.P Group.

‎Theo truyền thông Thái Lan, mỗi năm, trung bình C.P Group ghi nhận doanh thu hợp nhất lên tới 39,4 tỷ USD. Ông Dhanin hiện đang là người giàu nhất Thái Lan và thứ 141 thế giới trên BXH của Forbes, với tài sản 15,2 tỷ USD. Trong Top 10 người giàu nhất Thái Lan còn hai anh trai của ông Dhanin là Jaran Chiaravanot (6,3 tỷ USD) và Summet Jiaravanon (6,4 tỷ USD).

‎Cũng như Chearavanont, gia tộc Sy sở dĩ có thể giàu nhất nhì Philippines là nhờ quá trình thừa kế diễn ra tốt đẹp. 

‎Cơ nghiệp của gia tộc Sy bắt đầu vào năm 1958, khi Henry Sy - người nhập cư từ Trung Quốc vào Philippines - mở một cửa hàng giày có tên Shoemart tại thành phố Manila. Shoemart sau đó phát triển trở thành tập đoàn khổng lồ SM Investments, kinh doanh trong nhiều lĩnh vực từ bán lẻ, ngân hàng đến bất động sản. Doanh của hợp nhất của SM Investment vào năm 2024 trên 11 tỷ USD. 

‎Sau khi Henry Sy qua đời vào năm 2019, khối tài sản của ông đã được chuyển giao cho sáu người con gồm Teresita, Elizabeth, Henry Jr, Hans, Herbert và Harley. Hiện phần lớn con của ông Henry Sy đều phục vụ cho SM Investment ở nhiều vị trí khác nhau, ví dụ ông Henry Jr - bà Teresita là đồng Phó Chủ tịch của SM Investment, ông Harley là Giám đốc điều hành.

‎Bên cạnh đó, 6 người này cũng nằm trong danh sách những người giàu nhất Philippines của Forbes, người giàu nhất là Henry Jr với 2,3 tỷ USD và cuối là Elizabeth với 1,7 tỷ USD; tổng tài sản của 6 anh chị em ước tính khoảng 12,1 tỷ USD.