Chiều 7/7, tại Họp báo thường kỳ quý II Bộ Công Thương, ông Trần Thanh Hải, Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công Thương, đã thông tin về tình hình xuất nhập khẩu và lý giải nguyên nhân nhập siêu cao kỷ lục.

Theo lãnh đạo Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công Thương, trong 6 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu hàng hoá đạt 266 tỷ USD, tăng 21% so với cùng kỳ năm trước. Cùng thời gian đó, kim ngạch nhập khẩu đạt hơn 283 tỷ USD, tăng 33%, nhập siêu 16,6 tỷ USD.

Lý giải về con số nhập siêu lên tới 16,6 tỷ USD trong 6 tháng đầu năm, Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu cho rằng cần nhìn sâu hơn vào các nhóm hàng nhập khẩu chính để thấy rõ bản chất.

Trong cơ cấu nhóm hàng nhập khẩu, kim ngạch nhập khẩu nhóm hàng điện tử, máy tính và linh kiện trong nửa đầu năm đạt khoảng 110 tỷ USD, tăng trưởng 62% so với cùng kỳ năm trước. Đây là mức tăng rất lớn, chiếm khoảng 58,9% tổng kim ngạch nhập khẩu, ông Hải cho biết .

Tiếp theo là nhóm máy móc, thiết bị, dụng cụ và phụ tùng đạt kim ngạch 34,36 tỷ USD trong nửa đầu năm, tăng 22,9% và chiếm khoảng 12,2% tổng kim ngạch.

"Như vậy, chỉ riêng hai nhóm hàng này đã chiếm tới hơn 71% tổng kim ngạch nhập khẩu. Điều này phản ánh nhu cầu rất lớn về linh kiện, máy móc phục vụ cho đầu tư cũng như duy trì sản xuất để xuất khẩu trong thời gian tới", đại diện Bộ Công Thương phân tích.

Bên cạnh đó, nhập khẩu xăng dầu các loại trong nửa đầu năm cũng đạt 5,87 tỷ USD (tăng 73%), dầu thô đạt 4,69 tỷ USD (tăng 17%), than đá đạt 4,6 tỷ USD (tăng 21%). Với mặt hàng xăng dầu, lượng nhập khẩu chỉ tăng 0,1% nhưng trị giá lại tăng tới 73% do biến động giá thế giới và căng thẳng địa chính trị.

Với các mặt hàng nguyên liệu khác như: sắt thép, hóa chất, chất dẻo, vải, nguyên phụ liệu dệt may da giày... đều có mức tăng trưởng cao. Đây đều là những nguyên liệu đầu vào thiết yếu cho sản xuất trong nước, ông Hải cho hay.

Theo lãnh đạo Cục Xuất nhập khẩu, Bộ Công Thương, tình trạng nhập siêu hiện nay chủ yếu nằm ở nhóm hàng phục vụ sản xuất và đầu tư. Đây sẽ là nguồn lực quan trọng để tạo đà bứt phá cho sản xuất và xuất khẩu trong những tháng cuối năm.

"Dù tạo áp lực cục bộ lên cán cân thanh toán và tăng trưởng, nhưng xét tổng thể, nó vẫn nằm trong tầm kiểm soát nhờ nguồn thu từ các dòng vốn như FDI, kiều hối và dịch vụ", ông Hải nói.

Về giải pháp kiểm soát nhập siêu và thúc đẩy xuất khẩu, Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu, cho rằng cần tiếp tục thúc đẩy xuất khẩu trong các tháng cuối năm, đặc biệt là tận dụng các Hiệp định thương mại tự do (FTA). Vừa qua, Bộ Công Thương đã kết thúc đàm phán thành công FTA với khối các nước thuộc khu vực châu Âu (EFTA), mở ra cơ hội lớn cho hàng xuất khẩu Việt Nam.

Đồng thời, tăng cường xúc tiến thương mại, tháo gỡ khó khăn về thị trường. Sáng nay, Bộ Công Thương cũng đã tổ chức chương trình giao ban với các cơ quan thương vụ Việt Nam ở nước ngoài để kết nối doanh nghiệp với các hệ thống phân phối quốc tế.

Đại diện Bộ Công Thương cũng nhấn mạnh, Bộ sẽ tăng cường kiểm soát gian lận thương mại, xuất xứ hàng hóa, đặc biệt là kiểm tra, xác minh chứng nhận xuất xứ để bảo vệ uy tín hàng Việt Nam trên thị trường quốc tế. Đồng thời điều hành sát các nhóm hàng thuộc diện quản lý của Bộ Công Thương, đặc biệt là nhóm năng lượng, nguyên liệu để tránh tình trạng nhập khẩu dồn dập gây biến động lớn.