Tăng lương tối thiểu

Ngày 10/11/2025, Chính phủ đã ban hành Nghị định 293 quy định mức lương tối thiểu đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động. Nghị định có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2026 nhằm bảo đảm thu nhập, sức mua và đời sống người lao động trong bối cảnh chi phí sinh hoạt tăng.

Theo đó, mức lương tối thiểu tháng dao động từ 3,7 - 5,31 triệu đồng và mức tối thiểu giờ từ 17.800 - 25.500 đồng, phân theo 4 vùng kinh tế.

Thu nhập dưới 15,5 triệu đồng/tháng chưa phải nộp thuế thu nhập cá nhân

Luật Thuế thu nhập cá nhân sửa đổi được Quốc hội thông qua ngày 10/12/2025 sẽ có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, đánh dấu bước điều chỉnh quan trọng trong chính sách thuế, qua đó giúp giảm gánh nặng cho hàng chục triệu người có thu nhập từ tiền lương, tiền công.

Đáng chú ý, Luật sửa đổi cũng quy định các nội dung liên quan đến thu nhập từ kinh doanh, từ tiền lương, tiền công của cá nhân cư trú sẽ được áp dụng ngay từ kỳ tính thuế năm 2026, tức là từ ngày 1/1/2026.

Một trong những điểm đáng chú ý nhất của Luật sửa đổi này là việc nâng mức giảm trừ gia cảnh cho bản thân người nộp thuế và người phụ thuộc.

Cụ thể, theo quy định mới, mức giảm trừ đối với người nộp thuế tăng từ 11 triệu đồng lên 15,5 triệu đồng/tháng, tương đương 186 triệu đồng/năm và mức giảm trừ đối với mỗi người phụ thuộc tăng từ 4 triệu đồng lên 6,2 triệu đồng/tháng.

Với mức giảm trừ gia cảnh mới, cá nhân không có người phụ thuộc có thu nhập dưới 15,5 triệu đồng/tháng (sau khi trừ các khoản bảo hiểm bắt buộc) sẽ được miễn thuế thu nhập cá nhân kể từ năm 2026.

Bên cạnh đó, Luật Thuế Thu nhập cá nhân sửa đổi cũng mở rộng các khoản được giảm trừ, bao gồm các khoản đóng góp từ thiện, nhân đạo và các khoản chi cho y tế, giáo dục - đào tạo của người nộp thuế và người phụ thuộc. Các khoản chi này phải đáp ứng đầy đủ điều kiện về hoá đơn, chứng từ theo quy định và không được chi trả từ các nguồn khác.

Một điểm thay đổi đáng chú ý khác là việc thu gọn biểu thuế lũy tiến từng phần từ 7 bậc xuống còn 5 bậc, đồng thời nới rộng khoảng cách giữa các bậc thuế. Theo đó, các mức thuế suất lần lượt là 5%, 10%, 20%, 30% và 35%. Mức thuế suất 5% áp dụng cho thu nhập tính thuế đến 10 triệu đồng/tháng. Mức cao nhất 35% áp dụng cho phần thu nhập vượt 100 triệu đồng/tháng.

Bỏ thuế khoán

Căn cứ Nghị quyết 198 về hỗ trợ thuế, phí, lệ phí có quy định chấm dứt việc thu, nộp lệ phí môn bài, từ ngày 1/1/2026, chính sách thuế khoán chính thức chấm dứt. Toàn bộ hộ kinh doanh được quản lý theo cơ chế tự kê khai doanh thu và được phân loại thành ba nhóm để áp dụng nghĩa vụ thuế và chứng từ.

Theo quy định phân loại hộ kinh doanh theo doanh thu, nhóm 1 gồm các hộ có doanh thu không quá 200 triệu đồng/năm thuộc diện không phải nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân. Do không phát sinh nghĩa vụ thuế, nhóm này không bắt buộc sử dụng hoá đơn điện tử. Tuy nhiên, Nghị quyết 198 khuyến khích hộ kinh doanh áp dụng hoá đơn điện tử có mã của cơ quan thuế trong hoạt động bán hàng hoá, cung cấp dịch vụ nhằm phục vụ việc xác định doanh thu và nâng cao tính minh bạch trong kinh doanh.

Nhóm 2, gồm các hộ có doanh thu trên 200 triệu đồng đến 3 tỷ đồng/năm, thực hiện nộp thuế theo phương pháp trực tiếp và kê khai theo quý.

Theo lộ trình triển khai hoá đơn điện tử đối với hộ kinh doanh bán lẻ, những trường hợp có doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm và bán trực tiếp cho người tiêu dùng bắt buộc phải sử dụng hoá đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền để ghi nhận doanh thu theo từng giao dịch và truyền dữ liệu cho cơ quan thuế. Đối với các hộ có doanh thu dưới 1 tỷ đồng/năm, việc sử dụng hoá đơn điện tử được khuyến khích nhưng không bắt buộc.

Nhóm 3, gồm các hộ có doanh thu trên 3 tỷ đồng/năm, theo mô hình quản lý mới sẽ áp dụng chế độ hoá đơn, chứng từ tương tự doanh nghiệp nhỏ. Do đó, việc sử dụng hoá đơn điện tử là yêu cầu bắt buộc, trong đó hộ kinh doanh được lựa chọn hình thức hoá đơn điện tử có mã của cơ quan thuế hoặc hoá đơn điện tử khởi tạo từ máy tính tiền, nếu có hoạt động bán hàng trực tiếp cho cá nhân.

Tăng thuế tiêu thụ đặc biệt với rượu, bia 

Theo Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt mới đã được thông qua tại Kỳ họp thứ 9 của Quốc hội khoá XV, từ ngày 1/1/2026, đối tượng chịu thuế gồm thuốc lá, rượu bia, xăng, xe dưới 24 chỗ, điều hòa nhiệt độ công suất trên 24.000 - 90.000 BTU, nước giải khát theo Tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) có hàm lượng đường trên 5g/100ml, các dịch vụ casino, đặt cược, golf, karaoke…

Luật cũng áp dụng song song thuế suất phần trăm và mức thuế tuyệt đối đối với một số mặt hàng.

Trong đó, thuốc lá tiếp tục giữ nguyên thuế suất theo tỷ lệ phần trăm ở mức 75%, đồng thời bổ sung thuế tuyệt đối theo lộ trình 5 năm, áp dụng trong giai đoạn 2027 - 2031. Rượu, bia được điều chỉnh tăng thuế suất theo tỷ lệ phần trăm, với mức tăng 5% mỗi năm trong 5 năm, từ 2027 - 2031. Đối với nước giải khát theo Tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) có hàm lượng đường trên 5g/100ml, thuế suất được áp dụng ở mức 8% từ năm 2027 và tăng lên 10% kể từ năm 2028.

Tiêu chí để doanh nghiệp sản xuất thiết bị điện tử được hưởng ưu đãi thuế

Ngày 15/11/2025, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành Thông tư 33 quy định 4 tiêu chí giúp doanh nghiệp sản xuất thiết bị điện tử được hưởng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp, giúp giảm chi phí và khuyến khích đầu tư vào lĩnh vực công nghệ cao.

Theo đó, từ ngày 1/1/2026, doanh nghiệp chỉ cần đáp ứng một trong các tiêu chí như sử dụng chip bán dẫn thiết kế, sản xuất hoặc đóng gói tại Việt Nam; có hoạt động nghiên cứu, phát triển và đổi mới sáng tạo với tỷ lệ chi tối thiểu 2% doanh thu hoặc từ 200 tỷ đồng mỗi năm; sở hữu thiết kế sản phẩm điện tử sản xuất trong nước; hoặc tham gia phát triển chuỗi cung ứng với tỷ lệ doanh nghiệp Việt Nam từ 30% trở lên và thực hiện chuyển giao công nghệ.

Siết quy định về quảng cáo

Ngày 16/6/2025, Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quảng cáo, có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, với nhiều thay đổi quan trọng tác động trực tiếp đến môi trường kinh doanh và thị trường quảng cáo.

Một trong những quy định đáng chú ý là người chuyển tải sản phẩm quảng cáo có các quyền được người quảng cáo cung cấp thông tin trung thực, đầy đủ, chính xác về tổ chức, cá nhân, sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ được quảng cáo và các tài liệu liên quan đến điều kiện quảng cáo. Có quyền khác theo quy định của pháp luật.

Người chuyển tải sản phẩm quảng cáo có các nghĩa vụ gồm tuân thủ các quy định của pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và các quy định khác của pháp luật có liên quan về việc cung cấp thông tin liên quan đến tính năng, chất lượng sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ khi thực hiện quảng cáo.

Với người có ảnh hưởng theo quy định của pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng khi chuyển tải sản phẩm quảng cáo ngoài các nghĩa vụ trên, còn phải thực hiện các nghĩa vụ khác.

Theo đó, người có ảnh hưởng phải xác minh về độ tin cậy của người quảng cáo; kiểm tra tài liệu liên quan đến sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ quảng cáo. Trường hợp chưa sử dụng hoặc chưa hiểu rõ về sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ thì không được giới thiệu về sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ.

Người có ảnh hưởng phải thông báo về việc quảng cáo ngay trước và trong khi thực hiện hoạt động quảng cáo.

Khi quảng cáo trên mạng, người chuyển tải sản phẩm quảng cáo còn phải tuân thủ quy định của pháp luật về quảng cáo, an ninh mạng, bảo vệ dữ liệu cá nhân, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, bảo vệ trẻ em, quản lý, cung cấp, sử dụng dịch vụ Internet và thông tin trên mạng.

Đồng thời phải đăng ký thuế, kê khai, nộp thuế đối với doanh thu phát sinh từ dịch vụ quảng cáo theo quy định của pháp luật về thuế.

Người chuyển tải sản phẩm quảng cáo cũng không được đặt sản phẩm quảng cáo vào trong, bên cạnh, liền sau hoặc trước nội dung vi phạm pháp luật; không quảng cáo trên trang thông tin điện tử, mạng xã hội, ứng dụng trực tuyến, nền tảng số vi phạm pháp luật,…

Mở rộng khả năng tiếp cận vốn ODA cho địa phương

Luật Quản lý nợ công có hiệu lực từ 1/1/2026 bổ sung nhiều quy định mới về cơ chế cho vay lại vốn vay ODA và vay ưu đãi nước ngoài.

Theo đó, Bộ Tài chính sẽ trực tiếp cho địa phương vay lại đối với các chương trình, dự án phát triển kinh tế – xã hội, đồng thời ủy quyền cho ngân hàng chính sách, ngân hàng thương mại thực hiện cho vay lại với các mức độ chia sẻ rủi ro khác nhau, tùy đối tượng vay và lĩnh vực đầu tư. Ngân hàng thương mại tham gia phải đáp ứng tiêu chuẩn xếp hạng tín nhiệm quốc tế và kinh nghiệm triển khai vốn ODA.

Đáng chú ý, khoản vay lại ODA theo ủy quyền sẽ không tính vào tổng dư nợ tín dụng đối với một khách hàng theo quy định Luật Các tổ chức tín dụng. Quy định mới nhằm tăng tính linh hoạt, mở rộng khả năng tiếp cận vốn ưu đãi, hỗ trợ đầu tư phát triển, song song với kiểm soát rủi ro nợ công.

Xây dựng bảng giá đất đến từng thửa

Theo quy định của Luật Đất đai 2024, hệ thống bảng giá đất được ban hành theo Luật Đất đai 2013 sẽ chính thức hết hiệu lực từ ngày 31/12/2025. Từ năm 2026, cơ chế định giá đất mới được triển khai với nhiều thay đổi căn bản về phương thức xây dựng và cập nhật dữ liệu, hướng tới việc hình thành bảng giá đất tiệm cận hơn với giá thị trường.

Theo đó, bảng giá đất sẽ được xây dựng và cập nhật hằng năm, thay cho chu kỳ 5 năm như trước đây. Giá đất được xác định chi tiết đến từng vị trí, từng thửa đất, trên cơ sở nguyên tắc thị trường, nhằm thu hẹp khoảng cách giữa giá Nhà nước và giá giao dịch thực tế, đồng thời khắc phục tình trạng “hai giá” tồn tại trong thời gian dài.

Cụ thể, Luật Đất đai 2024 và Nghị định 151 quy định UBND cấp tỉnh có trách nhiệm xây dựng và ban hành bảng giá đất lần đầu để công bố, áp dụng từ ngày 1/1/2026. Hằng năm, UBND cấp tỉnh thực hiện điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung bảng giá đất để áp dụng từ ngày 1/1 của năm tiếp theo. Trường hợp cần thiết, việc điều chỉnh có thể được quyết định và thực hiện ngay trong năm.

Cơ quan quản lý đất đai cấp tỉnh có trách nhiệm tham mưu, tổ chức xây dựng, điều chỉnh và cập nhật bảng giá đất; đồng thời có thể thuê tổ chức tư vấn xác định giá đất để phục vụ công tác này. Theo quy định, bảng giá đất được xây dựng theo khu vực, vị trí. Đối với những nơi đã có bản đồ địa chính số và cơ sở dữ liệu giá đất, bảng giá sẽ được xác định đến từng thửa đất trên cơ sở vùng giá trị và thửa đất chuẩn.