Vì đâu lợi nhuận 9 tháng của Vinaconex giảm tới 73%?
Theo báo cáo tài chính hợp nhất quý III/2026, Vinaconex ghi nhận doanh thu thuần 3.296 tỷ đồng, giảm 26% so với cùng kỳ. Giá vốn giảm 25%, khiến lợi nhuận gộp giảm 28%.
Đáng chú ý, doanh thu hoạt động tài chính giảm tới 93%, còn 220 tỷ đồng. Trong khi đó, chi phí tài chính giảm 6%, chi phí lãi vay tăng 33%.
Ở các khoản chi phí hoạt động, chi phí bán hàng giảm 57%, trong khi chi phí quản lý doanh nghiệp tăng 30%. Hoạt động từ các công ty liên doanh, liên kết mang về khoản lãi 24 tỷ đồng, tăng 467% so với cùng kỳ.
Kết quả, Vinaconex báo lợi nhuận sau thuế giảm 89% xuống 371 tỷ đồng, trong đó lợi nhuận thuộc về cổ đông công ty mẹ giảm 91%, còn 306 tỷ đồng.
Lũy kế 9 tháng đầu năm 2026, Vinaconex ghi nhận doanh thu thuần 10.536 tỷ đồng, giảm 8% so với cùng kỳ. Lợi nhuận gộp giảm 19%, còn 1.221 tỷ đồng.Lợi nhuận sau thuế giảm 73% xuống 1.015 tỷ đồng, hoàn thành 98% kế hoạch cả năm. Trong đó lợi nhuận thuộc về cổ đông công ty mẹ giảm 76%, còn 878 tỷ đồng.
Xét theo cơ cấu doanh thu, xây lắp tiếp tục là lĩnh vực chủ lực với hơn 7.600 tỷ đồng, giảm 5% và chiếm khoảng 72% doanh thu thuần. Mảng sản xuất công nghiệp mang về gần 1.000 tỷ đồng, tăng 24%, trong khi kinh doanh bất động sản đóng góp hơn 600 tỷ đồng, giảm 53%.
Biến động lớn nhất trong kết quả kinh doanh 9 tháng đến từ hoạt động tài chính, với doanh thu giảm 78% xuống 728 tỷ đồng. Nguyên nhân chủ yếu do cùng kỳ năm 2025, Vinaconex ghi nhận khoản lãi hơn 3.073 tỷ đồng từ thương vụ chuyển nhượng toàn bộ 51% vốn tại CTCP Đầu tư và Phát triển Du lịch Vinaconex (Vinaconex ITC), chủ đầu tư dự án Cát Bà Amatina tại Hải Phòng.
Thương vụ hoàn tất vào tháng 8/2025, góp phần đưa lợi nhuận sau thuế quý III năm ngoái lên 3.304 tỷ đồng. Trong khi đó, lãi chuyển nhượng các khoản đầu tư tài chính 9 tháng năm 2026 chỉ còn 45 tỷ đồng, giảm khoảng 99%. Ở chiều ngược lại, lãi tiền gửi và cho vay tăng 203% lên 670 tỷ đồng, song không bù đắp được mức sụt giảm từ hoạt động chuyển nhượng vốn.
Vinaconex hiện tham gia thi công nhiều dự án hạ tầng trọng điểm như Cảng hàng không quốc tế Long Thành, Vành đai 4 - Vùng Thủ đô Hà Nội, cao tốc Bắc - Nam phía Đông và dự án mở rộng cao tốc TP.HCM - Long Thành. Trong khi đó, xây dựng dân dụng và công nghiệp cho các chủ đầu tư tư nhân chưa phải lĩnh vực tạo lợi thế nổi bật của doanh nghiệp.
Theo báo cáo thường niên 2025, Vinaconex trúng thầu mới hơn 9.200 tỷ đồng trong năm trước, gồm nhiều công trình giao thông và xây dựng dân dụng. Báo cáo phân tích của Vietcap cũng cho biết giá trị hợp đồng xây lắp chưa thực hiện tại thời điểm cập nhật năm 2026 đạt khoảng 16.753 tỷ đồng, trong đó khoảng 10.900 tỷ đồng thuộc lĩnh vực đầu tư công. Đây là nguồn công việc cho hoạt động xây lắp trong các kỳ tiếp theo.
Cho vay ngắn hạn gần 6.300 tỷ đồng, dòng tiền kinh doanh âm
Về tình hình tài chính, tính đến cuối tháng 9/2026, tổng nợ phải trả của Vinaconex ở mức khoảng 15.600 tỷ đồng, giảm 17% so với đầu năm. Trong đó, dư nợ vay tài chính giảm 18%, còn gần 6.100 tỷ đồng.
Ở chiều tài sản, tiền gửi ngân hàng giảm 50%, còn hơn 2.200 tỷ đồng. Đáng chú ý, khoản cho vay ngắn hạn đối với các đối tượng khác lên tới gần 6.300 tỷ đồng, tương đương khoảng 22% tổng tài sản. Báo cáo tài chính chưa thuyết minh chi tiết các đối tượng vay, trong khi khoản dự phòng phải thu khó đòi liên quan ở mức gần 112 tỷ đồng.
Các khoản phải thu ngắn hạn từ khách hàng đạt hơn 2.800 tỷ đồng, trong đó gần 530 tỷ đồng là khoản phải thu từ Tổng công ty Cảng hàng không Việt Nam (ACV), chủ đầu tư dự án sân bay Long Thành.
Dòng tiền thuần từ hoạt động kinh doanh trong 9 tháng đầu năm âm hơn 1.800 tỷ đồng, trong đó doanh nghiệp đã chi gần 960 tỷ đồng cho các khoản thuế.
Bên cạnh hoạt động xây lắp, Vinaconex tiếp tục cơ cấu danh mục đầu tư. Doanh nghiệp chi hơn 481 tỷ đồng để sở hữu trên 24% vốn CTCP Giầy Thượng Đình và gần 209 tỷ đồng mua 18% vốn CTCP Y tế Aegis.
Ở chiều ngược lại, Vinaconex chuyển nhượng toàn bộ 50% vốn tại CTCP Đầu tư Xây dựng Cấp thoát nước Suối Dầu, đồng thời bán gần 35,4 triệu cổ phiếu Tổng CTCP Đầu tư Nước và Môi trường Việt Nam (VIW). Sau giao dịch, tỷ lệ sở hữu tại VIW giảm từ 86% xuống 25%, khiến doanh nghiệp này chuyển từ công ty con thành công ty liên kết.