Áp lực thanh khoản ngắn hạn vẫn trong tầm kiểm soát

Sáng 6/7, CTCP Vàng bạc Đá quý Phú Nhuận (mã: PNJ) tổ chức buổi gặp gỡ nhà đầu tư nhằm trao đổi về vụ việc liên quan đến ông Đặng Ngọc Thảo - nguyên Giám đốc Công ty TNHH MTV Giám định PNJ (PNJLab).

Theo cập nhật từ ban lãnh đạo PNJ, lượng khách hàng mang kim cương đến bán lại tăng mạnh trong ngày đầu sau khi xuất hiện thông tin bất lợi (3/7), nhưng nhanh chóng hạ nhiệt. Đến ngày 4/7, lượng giao dịch bán lại chỉ còn khoảng 50% so với ngày đầu, giảm tiếp xuống khoảng 30% vào ngày 5/7 và gần như trở về mức bình thường vào sáng 6/7.

Trong phân tích doanh nghiệp vừa công bố, SSI đánh giá diễn biến này cho thấy áp lực thanh khoản từ hoạt động mua lại kim cương hiện vẫn nằm trong khả năng kiểm soát của doanh nghiệp. PNJ duy trì bảng cân đối kế toán lành mạnh và tiếp tục cam kết thực hiện đầy đủ nghĩa vụ mua lại theo chính sách hiện hành.

Theo nhóm phân tích, khách hàng mua trang sức kim cương phục vụ cưới hỏi hoặc các dịp kỷ niệm thường có xu hướng nắm giữ lâu dài hơn so với nhóm mua kim cương rời với mục đích tích lũy tài sản. Vì vậy, làn sóng bán lại được đánh giá chủ yếu mang tính ngắn hạn.

Dù vậy, SSI cho rằng vấn đề đáng quan tâm hơn nằm ở tác động trung và dài hạn đối với nhu cầu tiêu dùng.

Theo ước tính của công ty chứng khoán này, các sản phẩm liên quan đến kim cương, bao gồm kim cương rời và trang sức kim cương, hiện đóng góp khoảng 33% doanh thu mảng trang sức của PNJ. Do đó, nếu niềm tin của người tiêu dùng suy giảm trong thời gian dài, doanh thu của doanh nghiệp có thể chịu áp lực trong các năm tới.

SSI cũng lưu ý, các hoạt động thanh tra và điều tra gần đây không chỉ diễn ra tại PNJ mà còn liên quan đến nhiều doanh nghiệp khác trong ngành. Điều này có thể khiến người tiêu dùng nhìn nhận đây là vấn đề của toàn ngành thay vì riêng PNJ.

Tuy nhiên, với vị thế doanh nghiệp dẫn đầu thị trường, PNJ cũng sẽ chịu mức độ giám sát lớn hơn so với các doanh nghiệp quy mô nhỏ.

Theo SSI, trong thời gian tới, tính minh bạch trong truyền thông, việc tái khẳng định các tiêu chuẩn kiểm định cũng như khả năng tương tác chủ động với khách hàng sẽ đóng vai trò quyết định trong việc khôi phục niềm tin của thị trường.

Nhà đầu tư sẽ quan tâm nhiều hơn đến chất lượng quản trị

Một điểm đáng chú ý khác được SSI nhấn mạnh là những lo ngại về hệ thống quản trị và kiểm soát nội bộ.

Theo phân tích, PNJ-Lab hiện chỉ thực hiện chức năng kiểm định vàng, kim cương và đá quý, không tham gia hoạt động mua bán kim cương. Trong khi đó, nguồn cung kim cương của PNJ chủ yếu đến từ nhập khẩu chính ngạch và hoạt động mua lại từ khách hàng.

SSI cũng lưu ý giấy chứng nhận kiểm định chỉ xác nhận các đặc tính kỹ thuật của viên kim cương tại thời điểm kiểm định, không có chức năng xác minh nguồn gốc của sản phẩm.

Ngoài ra, PNJ từ lâu áp dụng chính sách trích lập dự phòng hàng tồn kho tương đối thận trọng. Mặc dù điều này giúp cải thiện chất lượng bảng cân đối kế toán, việc hoàn nhập dự phòng giữa các kỳ có thể khiến lợi nhuận biến động đáng kể.

Theo SSI, sau sự cố lần này, nhà đầu tư nhiều khả năng sẽ đánh giá kỹ hơn các yếu tố liên quan đến chất lượng lợi nhuận, hệ thống quản trị doanh nghiệp và kiểm soát nội bộ thay vì chỉ tập trung vào tăng trưởng kinh doanh.

Tác động lên lợi nhuận có thể phản ánh rõ hơn từ quý III

Ban lãnh đạo PNJ cho biết kết quả kinh doanh sơ bộ quý II/2026 vẫn ghi nhận doanh thu và lợi nhuận tăng trưởng hai chữ số nhờ doanh số bán lẻ trang sức tích cực và các biện pháp tối ưu chi phí.

SSI nhận định điều này phản ánh hoạt động kinh doanh cốt lõi của PNJ vẫn ổn định trước khi sự cố xảy ra.

Theo nhóm phân tích, nếu hoạt động khách hàng bán lại kim cương gây ảnh hưởng đáng kể đến kết quả kinh doanh thì tác động này nhiều khả năng sẽ phản ánh rõ hơn trong quý III/2026 thay vì quý II.

Trên cơ sở dự báo doanh thu bán lẻ có thể chịu ảnh hưởng nhất định trong ngắn hạn, SSI đã điều chỉnh giảm dự báo lợi nhuận ròng năm 2026 của PNJ xuống còn 3.333 tỷ đồng, tăng khoảng 18% so với năm trước. Trước đó, công ty chứng khoán này dự báo lợi nhuận đạt 3.569 tỷ đồng, tương ứng mức tăng 26%.

Dù mức điều chỉnh lợi nhuận không lớn, SSI cho rằng trọng tâm của thị trường hiện đã chuyển từ rủi ro lợi nhuận sang rủi ro niềm tin.

SSI cho rằng tác động cuối cùng của vụ việc sẽ phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm kết luận điều tra của cơ quan chức năng, phạm vi thực tế của vụ việc, các biện pháp tăng cường quản trị của doanh nghiệp cũng như khả năng phục hồi niềm tin của khách hàng trong các quý tới.